ੴ

ਸਿੱਖਬਾਣੀ · SikhBani

ਹਉਮੈ ਏਹਾ ਜਾਤਿ ਹੈ ਹਉਮੈ ਕਰਮ ਕਮਾਹਿ ॥

haumai ehaa jaat hai haumai karam kamaeh
Guru Angad Dev Ji ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ · Raag Aasaa · Ang 466 · 8 lines
Translations

ਮਹਲਾ ੨ ॥

mahalaa 2 |

Sant Singh KhalsaSecond Mehl:
Manmohan Singh2nd Guru.
Manmohan Singh (Punjabi)ਦੂਜੀ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ।
SikhNet (Spanish)Mejl Guru Angad, Segundo Canal Divino.

ਹਉਮੈ ਏਹਾ ਜਾਤਿ ਹੈ; ਹਉਮੈ ਕਰਮ ਕਮਾਹਿ ॥

haumai ehaa jaat hai; haumai karam kamaeh |

Sant Singh KhalsaThis is the nature of ego, that people perform their actions in ego.
Manmohan SinghThe nature of ego is this, that man goes about his business in pride.
Manmohan Singh (Punjabi)ਹੰਕਾਰ ਦੀ ਖਸਲਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਆਦਮੀ ਹੰਕਾਰ ਅੰਦਰ ਆਪਣਾ ਕਾਰ-ਵਿਹਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Fareedkot Teekaਹਉਮੈ ਕੀ ਜਾਤ ਉਤਪਤੀ ਯਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਹਉਮੈਂ ਕਰ ਕੇ ਕਰਮੋਂ ਕੋ ਕਰਨਾ ਹੈ॥
Prof. Sahib Singh'ਹਉਮੈ' ਦਾ ਸੁਭਾਉ ਇਹੀ ਹੈ (ਭਾਵ, ਜੇ ਰੱਬ ਨਾਲੋਂ ਵਖਰੀ ਅਪਣੱਤ ਬਣੀ ਰਹੇ ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਸਿੱਟਾ ਇਹੀ ਨਿਲਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੀਵ) ਉਹੀ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਇਹ ਵਖਰੀ ਹੋਂਦ ਟਿਕੀ ਰਹੇ।

ਪਦ ਅਰਥ ਜਾਤਿ = ਕੁਦਰਤੀ ਸੁਭਾਉ, ਲੱਖਣ। ਹਉਮੈ ਕਰਮ = ਹਉਮੈ ਦੇ ਕੰਮ, ਉਹ ਕੰਮ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ 'ਹਉ' ਬਣੀ ਰਹੇ।

SikhNet (Spanish)La naturaleza del ego es actuar en ego;

ਹਉਮੈ ਏਈ ਬੰਧਨਾ; ਫਿਰਿ ਫਿਰਿ ਜੋਨੀ ਪਾਹਿ ॥

haumai eee bandhanaa; fir fir jonee paeh |

Sant Singh KhalsaThis is the bondage of ego, that time and time again, they are reborn.
Manmohan SinghThe trammel of ego is this that man, again and again, enters into existences.
Manmohan Singh (Punjabi)ਹੰਗਤਾ ਦਾ ਏਹੀ ਫੰਧਾ ਹੈ, ਕਿ ਇਨਸਾਨ ਮੁੜ ਮੁੜ ਜੂਨੀਆਂ ਅੰਦਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
Fareedkot Teekaਸੋ ਯਹੀ ਹੌਮੈਂ ਬੰਧਨੋਂ ਕੇ ਦੇਣੇ ਵਾਲੀ ਹੈ ਔਰ ਇਸੀ ਕਰ ਜੀਵ ਬਾਰੰਬਾਰ ਜੂਨੀਓਂ ਮੇਂ ਪੜਤੇ ਹੈਂ॥
Prof. Sahib Singhਇਸ ਵਖਰੀ ਹੋਂਦ ਦੇ ਬੰਧਨ ਭੀ ਇਹੀ ਹਨ (ਭਾਵ, ਵਖਰੀ ਹੋਂਦ ਦੇ ਆਸਰੇ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰ ਰੂਪ ਜ਼ੰਜੀਰ ਭੀ ਇਹੀ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਘੇਰੇ ਹੋਏ ਜੀਵ) ਮੁੜ ਮੁੜ ਜੂਨਾਂ ਵਿਚ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।

ਪਦ ਅਰਥ ਏਈ = ਇਹੈ ਹੀ।

SikhNet (Spanish)la atadura del ego implica estar atados a la ronda.

ਹਉਮੈ. ਕਿਥਹੁ ਊਪਜੈ; ਕਿਤੁ ਸੰਜਮਿ. ਇਹ ਜਾਇ ॥

haumai. kithahu aoopajai; kit sanjam. ih jaae |

Sant Singh KhalsaWhere does ego come from? How can it be removed?
Manmohan SinghWhere is ego born from and by what way is it removed?
Manmohan Singh (Punjabi)ਗਰੂਰ ਕਿਥੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸ ਜੁਗਤੀ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਦੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
Fareedkot Teekaਸੋ ਹਉਮੈਂ ਕੀ ਉਤਪਤੀ ਕਹਾਂ ਸੇ ਹੈ ਔਰ ਹਉਮੈਂ ਕਿਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਜਾਤੀ ਹੈ?
Prof. Sahib Singh(ਸੁਤੇ ਹੀ ਮਨ ਵਿਚ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਉਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੀਵ ਦਾ) ਇਹ ਅੱਡਰੀ ਹਸਤੀ ਵਾਲਾ ਭਰਮ ਕਿੱਥੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇਹ ਦੂਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਪਦ ਅਰਥ ਕਿਤੁ ਸੰਜਮਿ = ਕਿਸ ਜੁਗਤੀ ਨਾਲ, ਕਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ।

SikhNet (Spanish)¿Cómo nace el ego? ¿Y cómo es soltado?

ਹਉਮੈ ਏਹੋ ਹੁਕਮੁ ਹੈ; ਪਇਐ ਕਿਰਤਿ ਫਿਰਾਹਿ ॥

haumai eho hukam hai; peiai kirat firaeh |

Sant Singh KhalsaThis ego exists by the Lord's Order; people wander according to their past actions.
Manmohan SinghThis is the Lord's will that on account of ego men wander according to their past acts.
Manmohan Singh (Punjabi)ਸੁਆਮੀ ਦੀ ਰਜਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਵੈ-ਹੰਗਤਾ ਦੇ ਸਬੱਬ, ਇਨਸਾਨ ਆਪਣੇ ਪੂਰਬਲੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਭਟਕਦੇ ਹਨ।
Fareedkot Teekaਅਬ ਸਿਧਾਂਤ ਕਹਤੇ ਹੈਂ: ਯਹ ਹਉਮੈਂ ਭੀ ਹੁਕਮ ਸੇ ਹੀ ਔ ਜੈਸਾ ਕਰਮ ਪੜ ਗ੍ਯਾ, ਭਾਵ ਲਿਖਾ ਗਿਆ ਹੈ ਤਿਸ ਅਨੁਸਾਰ ਜੀਵੋਂ ਕੋ ਫਿਰਾਉਤੀ ਹੈ॥
Prof. Sahib Singh(ਇਸ ਦਾ ਉੱਤਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ) ਇਹ ਵਖਰੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ-ਬਣਾਨ ਵਾਲਾ ਰੱਬ ਦਾ ਹੁਕਮ ਹੈ ਅਤੇ ਜੀਵ ਪਿਛਲੇ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਮੁੜ ਉਹਨਾਂ ਹੀ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਕਰਨ ਵਲ ਦੌੜਦੇ ਹਨ (ਭਾਵ, ਪਹਿਲੀ ਹੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਲੋਚਦੇ ਹਨ)।

ਪਦ ਅਰਥ ਪਇਐ ਕਿਰਤਿ ਫਿਰਾਹਿ = ਕਿਰਤ ਦੇ ਪਾਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜੀਵ ਫਿਰਦੇ ਹਨ, ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਜੀਵ ਮੁੜ ਉਹਨਾਂ ਹੀ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਦੌੜਦੇ ਹਨ।

SikhNet (Spanish)Sí, esto es la Voluntad del Señor, que en el ego uno siga el decreto del hábito.

ਹਉਮੈ ਦੀਰਘ ਰੋਗੁ ਹੈ; ਦਾਰੂ ਭੀ ਇਸੁ ਮਾਹਿ ॥

haumai deeragh rog hai; daaroo bhee is maeh |

Sant Singh KhalsaEgo is a chronic disease, but it contains its own cure as well.
Manmohan SinghEgo is a chronic disease, but it has also its curing medicine.
Manmohan Singh (Punjabi)ਹੰਕਾਰ ਇੱਕ ਡਾਢੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਨੂੰ ਰਾਜੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਭੀ ਹੈ, ਭਾਵ-ਇਹ ਲਾ-ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ।
Fareedkot Teekaਇਹ ਹਉਮੈਂ ਅੰਤਸਕਰਣ ਮੇਂ ਭਾਰੀ ਰੋਗ ਹੈ ਵਾ ਕੁਸ਼ਟ ਹੈ, ਪਰੰਤੂ ਇਸ ਕਾ ਦਾਰੂ ਔਖਧ ਭੀ ਇਸੀ ਅੰਤਸਕਰਣ ਮੇਂ ਹੈ। ਵਾ ਇਸ ਹੰਕਾਰ ਮੇਂ, ਭਾਵ ਸੁਧ ਅਹੰਕਾਰ ਸਿਧਾਂਤ ਅਹੰਬ੍ਰਹਮਾਸਮਿ ਨਿਸਚੇ ਕਰ ਜੀਵ ਦੁਖਾਂ ਤੇ ਰਹਤ ਹੋਤਾ ਹੈ, ਸੋ ਇਹ ਨਿਸਚਾ ਗੁਰ ਉਪਦੇਸ ਕੇ ਧਾਰਨੇ ਕਰ ਹੋਤਾ ਹੈ॥
Prof. Sahib Singhਇਹ ਹਉਮੈ ਇਕ ਲੰਮਾ ਰੋਗ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਲਾ-ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਪਦ ਅਰਥ ਦੀਰਘ = ਲੰਮਾ, ਢੇਰ ਚਿਰ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ {ਕਿਸੇ ਕੁਸੰਗ ਵਿਚ ਪੈ ਕੇ ਜਦੋਂ ਇਕ ਦੋ ਵਾਰੀ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਤਿਆਂ ਕਿਸੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਦਾ ਚਸਕਾ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਚਸਕਾ ਹੀ ਮੁੜ ਆਪਣੇ ਆਪ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਬ-ਖਾਨੇ ਵਲ ਲਈ ਫਿਰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਚਸਕਾ ਹੋਰ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਇਕ ਦੀਰਘ ਰੋਗ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੋ ਭੀ ਆਦਤ ਇਕ ਵਾਰੀ ਬਣਦੀ ਹੈ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਇਸ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਲੰਮੀ ਹੁੰਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ}। ਦਾਰੂ ਭੀ = ਇਲਾਜ ਭੀ ਹੈ, (ਭਾਵ, ਇਹ ਹਉਮੈ ਇਲਾਜ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ)। ਇਸੁ ਮਾਹਿ = ਇਸ ਹਉਮੈ ਵਿਚ, ਇਸ ਹਉਮੈ ਦਾ।

SikhNet (Spanish)El ego es un mal crónico, pero dentro de él también está el remedio.

ਕਿਰਪਾ ਕਰੇ ਜੇ ਆਪਣੀ; ਤਾ ਗੁਰ ਕਾ ਸਬਦੁ ਕਮਾਹਿ ॥

kirapaa kare je aapanee; taa gur kaa sabad kamaeh |

Sant Singh KhalsaIf the Lord grants His Grace, one acts according to the Teachings of the Guru's Shabad.
Manmohan SinghIf the Lord bestows His grace, then man acts according to Guru's instruction (And this is the cure for ago.)
Manmohan Singh (Punjabi)ਜੇਕਰ ਸੁਆਮੀ ਆਪਣੀ ਮਿਹਰ ਧਾਰੇ, ਤਦ ਬੰਦਾ ਗੁਰਾਂ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਕਮਾਉਂਦਾ ਹੈ (ਇਹ ਇਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਹੈ)।
Fareedkot Teekaਪਰੰਤੂ ਜਬ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਅਪਨੀ ਕਿਰਪਾ ਕਰੈ ਤਬ ਇਹ ਜੀਵ ਗੁਰ ਉਪਦੇਸ਼ ਕੋ ਕਮਾਵਤਾ ਹੈ॥
Prof. Sahib Singhਜੇ ਪ੍ਰਭੂ ਆਪਣੀ ਮਿਹਰ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਜੀਵ ਗੁਰੂ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਕਮਾਂਦੇ ਹਨ।
SikhNet (Spanish)Si el Señor nos otorga Su Gracia, uno practica la Palabra del Guru.

ਨਾਨਕੁ ਕਹੈ. ਸੁਣਹੁ ਜਨਹੁ; ਇਤੁ ਸੰਜਮਿ. ਦੁਖ ਜਾਹਿ ॥੨॥

naanak kahai. sunahu janahu; it sanjam. dukh jaeh |2|

Sant Singh KhalsaNanak says, listen, people: in this way, troubles depart. ||2||
Manmohan SinghSays Nanak, hear, O ye people in this way the trouble departs.
Manmohan Singh (Punjabi)ਗੁਰੂ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਤੁਸੀਂ ਸ੍ਰਵਣ ਕਰੋ, ਹੇ ਲੋਕੋ! ਇਸ ਜੁਗਤੀ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਰੋਗ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
Fareedkot Teekaਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਕਹਤੇ ਹੈਂ: ਹੇ ਸਿਖੋ ਸੁਣੋ! (ਇਤੁ ਸੰਜਮਿ) ਇਸ ਬਿਧ ਕਰ ਹਉਮੈ ਕੇ ਦੁਖ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਤੇ ਹੈਂ॥੨॥
Prof. Sahib Singhਨਾਨਕ ਆਖਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਲੋਕੋ! ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ (ਹਉਮੈ ਰੂਪੀ ਦੀਰਘ ਰੋਗ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਹੋਏ) ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ॥੨॥

ਪਦ ਅਰਥ ਨਾਨਕੁ ਕਹੈ = ਆਖਦਾ ਹੈ। ਇਤੁ ਸੰਜਮਿ = ਇਸ ਜੁਗਤੀ ਨਾਲ ॥੨॥

* 'ਦਾਰੂ ਭੀ ਇਸੁ ਮਾਹਿ' ਬਾਰੇ ਨੋਟ: ਸ਼ਬਦ 'ਭੀ' ਜਿਸ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਨਾਲ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਚਾਰਨ ਵਿਚ ਤੇ ਅਰਥ ਵਿਚ ਉਸ ਉੱਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇਈਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਉਪਰਲੀ ਤੁਕ ਵਿਚ ਸ਼ਬਦ 'ਦਾਰੂ' ਨੂੰ ਬਾਕੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੀਕ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਪੜ੍ਹਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਠ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇਸ ਦਾ ਅਰਥ ਭੀ ਖੁਲ੍ਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਸੱਜਣ ਪਾਠ ਵੇਲੇ ਸ਼ਬਦ 'ਇਸੁ' ਉੱਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਿੱਟਾ ਇਹ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਰਥ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਔਝੜੇ ਪੈ ਜਾਈਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਧੀਕ ਧਿਆਨ ਸ਼ਬਦ 'ਇਸੁ' ਵਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਸੱਜਣ ਇਸ ਤੁਕ ਦਾ ਅਰਥ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਇਹ ਪੁੱਛਦੇ ਸੁਣੀਦੇ ਹਨ ਕਿ 'ਇਸ ਹਉਮੈ ਦੇ ਵਿਚ ਹੀ ਦਾਰੂ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ'।

SikhNet (Spanish)Dice Nanak, ¡Escuchen hombres, así el mal es curado! (2)
Answers quote the Granth verbatim with Ang citations. AI commentary is not Gurbani and not a religious ruling.