ਓਰੈ; ਕਛੂ. ਨ ਕਿਨਹੂ ਕੀਆ ॥
orai; kachhoo. na kinahoo keea |
ਪਦ ਅਰਥ ਓਰੈ = ਪਰਮਾਤਮਾ ਤੋਂ ਉਰੇ।
ਨਾਨਕ. ਸਭੁ ਕਛੁ; ਪ੍ਰਭ ਤੇ ਹੂਆ ॥੫੧॥
naanak. sabh kachh; prabh te hooaa |51|
ਓਰੈ; ਕਛੂ. ਨ ਕਿਨਹੂ ਕੀਆ ॥
orai; kachhoo. na kinahoo keea |
ਪਦ ਅਰਥ ਓਰੈ = ਪਰਮਾਤਮਾ ਤੋਂ ਉਰੇ।
ਨਾਨਕ. ਸਭੁ ਕਛੁ; ਪ੍ਰਭ ਤੇ ਹੂਆ ॥੫੧॥
naanak. sabh kachh; prabh te hooaa |51|
ਸਲੋਕੁ ॥
salok |
ਲੇਖੈ. ਕਤਹਿ ਨ ਛੂਟੀਐ; ਖਿਨੁ ਖਿਨੁ ਭੂਲਨਹਾਰ ॥
lekhai. kateh na chhootteeai; khin khin bhoolanahaar |
ਪਦ ਅਰਥ ਨ ਛੂਟੀਐ = ਸੁਰਖ਼ਰੂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੀਦਾ, ਵਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਕਰਜ਼ੇ ਹੇਠੋਂ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲ ਸਕਦੇ।
ਬਖਸਨਹਾਰ ਬਖਸਿ ਲੈ; ਨਾਨਕ ਪਾਰਿ ਉਤਾਰ ॥੧॥
bakhasanahaar bakhas lai; naanak paar utaar |1|
ਪਉੜੀ ॥
paurree |
ਪਦ ਅਰਥ ਪਉੜੀ।
ਲੂਣ ਹਰਾਮੀ ਗੁਨਹਗਾਰ; ਬੇਗਾਨਾ ਅਲਪ ਮਤਿ ॥
loon haraamee gunahagaar; begaanaa alap mat |
ਪਦ ਅਰਥ ਲੂਣ ਹਰਾਮੀ = ਖਾਧਾ ਲੂਣ ਹਰਾਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਨ-ਸ਼ੁਕਰਾ, ਅਕ੍ਰਿਤਘਣ। ਬੇਗਾਨਾ = ਓਪਰਾ, ਸਾਂਝ ਨਾਹ ਪਾਣ ਵਾਲਾ। ਅਲਪ = ਥੋੜੀ।
ਜੀਉ ਪਿੰਡੁ ਜਿਨਿ ਸੁਖ ਦੀਏ; ਤਾਹਿ. ਨ ਜਾਨਤ ਤਤ ॥
jeeo pindd jin sukh dee; taeh. na jaanat tat |
ਪਦ ਅਰਥ ਜੀਉ = ਜਿੰਦ। ਪਿੰਡੁ = ਸਰੀਰ। ਤਾਹਿ = ਉਸ ਨੂੰ। ਤਤ = (ਜਿੰਦ ਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ) ਅਸਲੇ ਨੂੰ।
ਲਾਹਾ ਮਾਇਆ ਕਾਰਨੇ; ਦਹ ਦਿਸਿ ਢੂਢਨ ਜਾਇ ॥
laahaa maaeaa kaarane; deh dis dtoodtan jaae |
ਪਦ ਅਰਥ ਲਾਹਾ = ਲਾਭ। ਦਹਦਿਸਿ = ਦਸੀਂ ਪਾਸੀਂ।
ਦੇਵਨਹਾਰ ਦਾਤਾਰ ਪ੍ਰਭ; ਨਿਮਖ. ਨ ਮਨਹਿ ਬਸਾਇ ॥
devanahaar daataar prabh; nimakh. na maneh basaae |
ਪਦ ਅਰਥ ਨਿਮਖ = {निमेष} ਅੱਖ ਫਰਕਣ ਜਿੰਨਾ ਸਮਾ। ਮਨਹਿ = ਮਨ ਵਿਚ।
ਲਾਲਚ ਝੂਠ ਬਿਕਾਰ ਮੋਹ; ਇਆ ਸੰਪੈ ਮਨ ਮਾਹਿ ॥
laalach jhootth bikaar moh; eaa sanpai man maeh |
ਪਦ ਅਰਥ ਸੰਪੈ = ਧਨ।
ਲੰਪਟ ਚੋਰ ਨਿੰਦਕ ਮਹਾ; ਤਿਨਹੂ ਸੰਗਿ ਬਿਹਾਇ ॥
lanpatt chor nindak mahaa; tinahoo sang bihaae |
ਪਦ ਅਰਥ ਲੰਪਟ = ਵਿਸ਼ਈ। ਬਿਹਾਇ = ਉਮਰ ਬੀਤਦੀ ਹੈ।
ਤੁਧੁ ਭਾਵੈ. ਤਾ ਬਖਸਿ ਲੈਹਿ; ਖੋਟੇ. ਸੰਗਿ ਖਰੇ ॥
tudh bhaavai. taa bakhas laihi; khotte. sang khare |
ਨਾਨਕ. ਭਾਵੈ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ; ਪਾਹਨ ਨੀਰਿ ਤਰੇ ॥੫੨॥
naanak. bhaavai paarabraham; paahan neer tare |52|
ਪਦ ਅਰਥ ਪਾਹਨ = ਪੱਥਰ, ਪੱਥਰ-ਦਿਲ ਬੰਦੇ। ਨੀਰਿ = ਪਾਣੀ ਵਿਚ, ਨਾਮ-ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ॥੫੨॥
ਸਲੋਕੁ ॥
salok |
ਖਾਤ ਪੀਤ ਖੇਲਤ ਹਸਤ; ਭਰਮੇ ਜਨਮ ਅਨੇਕ ॥
khaat peet khelat hasat; bharame janam anek |
ਭਵਜਲ ਤੇ. ਕਾਢਹੁ ਪ੍ਰਭੂ; ਨਾਨਕ. ਤੇਰੀ ਟੇਕ ॥੧॥
bhavajal te. kaadtahu prabhoo; naanak. teree ttek |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਭਵਜਲ = ਸੰਸਾਰ-ਸਮੁੰਦਰ। ਤੇ = ਤੋਂ ॥੧॥
ਪਉੜੀ ॥
paurree |
ਖੇਲਤ ਖੇਲਤ ਆਇਓ; ਅਨਿਕ ਜੋਨਿ ਦੁਖ ਪਾਇ ॥
khelat khelat aaeo; anik jon dukh paae |
ਪਦ ਅਰਥ ਖੇਲਤ ਖੇਲਤ = ਮਨ ਪਰਚਾਂਦਾ ਪਰਚਾਂਦਾ।
ਖੇਦ ਮਿਟੇ ਸਾਧੂ ਮਿਲਤ; ਸਤਿਗੁਰ ਬਚਨ ਸਮਾਇ ॥
khed mitte saadhoo milat; satigur bachan samaae |
ਪਦ ਅਰਥ ਖੇਦ = ਦੁੱਖ-ਕਲੇਸ਼। ਸਾਧੂ = ਗੁਰੂ। ਸਮਾਇ = ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ, ਚਿੱਤ ਜੋੜ ਕੇ।
ਖਿਮਾ ਗਹੀ. ਸਚੁ ਸੰਚਿਓ; ਖਾਇਓ ਅੰਮ੍ਰਿਤੁ ਨਾਮ ॥
khimaa gahee. sach sanchio; khaaeo amrit naam |
ਪਦ ਅਰਥ ਗਹੀ = ਫੜੀ, ਗ੍ਰਹਣ ਕੀਤੀ। ਸੰਚਿਓ = ਜੋੜਿਆ। ਖਾਇਓ = ਖ਼ੁਰਾਕ ਬਣਾਇਆ।
ਖਰੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਠਾਕੁਰ ਭਈ; ਅਨਦ ਸੂਖ ਬਿਸ੍ਰਾਮ ॥
kharee kripaa tthaakur bhee; anad sookh bisraam |
ਖੇਪ ਨਿਬਾਹੀ. ਬਹੁਤੁ ਲਾਭ; ਘਰਿ ਆਏ ਪਤਿਵੰਤ ॥
khep nibaahee. bahut laabh; ghar aae pativant |
ਪਦ ਅਰਥ ਖੇਪ = ਸੌਦਾ, ਵਣਜ-ਵਪਾਰ। ਘਰਿ ਆਏ = ਅੰਤਰ ਆਤਮੇ ਟਿਕ ਗਏ। ਪਤਿਵੰਤ = ਇੱਜ਼ਤ ਵਾਲੇ।
ਖਰਾ ਦਿਲਾਸਾ. ਗੁਰਿ ਦੀਆ; ਆਇ ਮਿਲੇ ਭਗਵੰਤ ॥
kharaa dilaasaa. gur deea; aae mile bhagavant |
ਪਦ ਅਰਥ ਗੁਰਿ = ਗੁਰੂ ਨੇ। ਦਿਲਾਸਾ = ਦਿਲ ਨੂੰ ਢਾਰਸ।
ਆਪਨ ਕੀਆ. ਕਰਹਿ ਆਪਿ; ਆਗੈ ਪਾਛੈ ਆਪਿ ॥
aapan keea. kareh aap; aagai paachhai aap |
ਪਦ ਅਰਥ ਆਗੈ ਪਾਛੈ = ਲੋਕ ਪਰਲੋਕ ਵਿਚ।
ਨਾਨਕ. ਸੋਊ ਸਰਾਹੀਐ; ਜਿ ਘਟਿ ਘਟਿ ਰਹਿਆ ਬਿਆਪਿ ॥੫੩॥
naanak. soaoo saraaheeai; ji ghatt ghatt rahiaa biaap |53|
ਪਦ ਅਰਥ ਸਰਾਹੀਐ = ਵਡਿਆਈਏ, ਸਿਫ਼ਤਿ-ਸਾਲਾਹ ਕਰੀਏ ॥੫੩॥
ਸਲੋਕੁ ॥
salok |
ਆਏ ਪ੍ਰਭ ਸਰਨਾਗਤੀ; ਕਿਰਪਾ ਨਿਧਿ ਦਇਆਲ ॥
aae prabh saranaagatee; kirapaa nidh deaal |
ਪਦ ਅਰਥ ਨਿਧਿ = ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ।
ਏਕ ਅਖਰੁ ਹਰਿ. ਮਨਿ ਬਸਤ; ਨਾਨਕ. ਹੋਤ ਨਿਹਾਲ ॥੧॥
ek akhar har. man basat; naanak. hot nihaal |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਅਖਰੁ = {अक्षर} ੧. ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਪ੍ਰਭੂ ੨. ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਹੁਕਮ। ਮਨਿ = ਮਨ ਵਿਚ। ਨਿਹਾਲ = ਆਨੰਦਿਤ, ਖਿੜਿਆ ਹੋਇਆ ॥੧॥
ਪਉੜੀ ॥
paurree |
ਅਖਰ ਮਹਿ; ਤ੍ਰਿਭਵਨ ਪ੍ਰਭਿ ਧਾਰੇ ॥
akhar meh; tribhavan prabh dhaare |
ਪਦ ਅਰਥ ਅਖਰ ਮਹਿ = ਹੁਕਮ ਵਿਚ। ਪ੍ਰਭਿ = ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ। ਧਾਰੇ = ਅਸਥਾਪਨ ਕੀਤੇ।
ਅਖਰ ਕਰਿ ਕਰਿ; ਬੇਦ ਬੀਚਾਰੇ ॥
akhar kar kar; bed beechaare |
ਪਦ ਅਰਥ ਅਖਰ ਕਰਿ = ਹੁਕਮ ਕਰ ਕੇ, ਹੁਕਮ ਦੀ ਰਾਹੀਂ। ਕਰਿ ਬੇਦ = ਵੇਦ ਬਣਾ ਕੇ।
ਅਖਰ; ਸਾਸਤ੍ਰ ਸਿੰਮ੍ਰਿਤਿ ਪੁਰਾਨਾ ॥
akhar; saasatr sinmrit puraanaa |
ਅਖਰ; ਨਾਦ ਕਥਨ ਵਖੵਾਨਾ ॥
akhar; naad kathan vakhayaanaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਨਾਦ = ਆਵਾਜ਼, ਰਾਗ, ਕੀਰਤਨ। ਵਖ੍ਯ੍ਯਾਨਾ = ਉਪਦੇਸ਼, ਵਿਆਖਿਆ।
ਅਖਰ. ਮੁਕਤਿ ਜੁਗਤਿ; ਭੈ ਭਰਮਾ ॥
akhar. mukat jugat; bhai bharamaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਭੈ = ਦੁਨੀਆ ਵਾਲੇ ਡਰ।
ਅਖਰ. ਕਰਮ ਕਿਰਤਿ; ਸੁਚ ਧਰਮਾ ॥
akhar. karam kirat; such dharamaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਕਿਰਤਿ = {कृत्य} ਕਰਨ-ਯੋਗ
ਦ੍ਰਿਸਟਿਮਾਨ; ਅਖਰ ਹੈ ਜੇਤਾ ॥
drisattimaan; akhar hai jetaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਅਖਰ ਹੈ = ਅੱਖਰ ਦਾ (ਪਸਾਰਾ) ਹੈ, ਹੁਕਮ ਦਾ ਪਸਾਰਾ ਹੈ।
ਨਾਨਕ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਨਿਰਲੇਪਾ ॥੫੪॥
naanak paarabraham niralepaa |54|
ਸਲੋਕੁ ॥
salok |
ਹਥਿ ਕਲੰਮ ਅਗੰਮ; ਮਸਤਕਿ ਲਿਖਾਵਤੀ ॥
hath kalam agam; masatak likhaavatee |
ਪਦ ਅਰਥ ਹਥਿ = ਹੱਥ ਵਿਚ। ਅਗੰਮ = ਅਪਹੁੰਚ। ਅਗੰਮ ਹਥਿ = ਅਪਹੁੰਚ ਹਰੀ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿਚ। ਮਸਤਕਿ = ਮੱਥੇ ਉਤੇ।
ਉਰਝਿ ਰਹਿਓ ਸਭ ਸੰਗਿ; ਅਨੂਪ ਰੂਪਾਵਤੀ ॥
aurajh rahio sabh sang; anoop roopaavatee |
ਪਦ ਅਰਥ ਉਰਝਿ ਰਹਿਓ = ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ (ਤਾਣੇ ਪੇਟੇ ਵਾਂਗ)। ਅਨੂਪ = ਸੋਹਣਾ। ਰੂਪਾਵਤੀ = ਰੂਪ ਵਾਲਾ।
ਉਸਤਤਿ ਕਹਨੁ. ਨ ਜਾਇ; ਮੁਖਹੁ ਤੁਹਾਰੀਆ ॥
ausatat kehan. na jaae; mukhahu tuhaareea |
ਪਦ ਅਰਥ ਮੁਖਹੁ = ਮੂੰਹ ਤੋਂ।
ਮੋਹੀ ਦੇਖਿ ਦਰਸੁ; ਨਾਨਕ ਬਲਿਹਾਰੀਆ ॥੧॥
mohee dekh daras; naanak balihaareea |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਮੋਹੀ = ਮਸਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ॥੧॥
ਪਉੜੀ ॥
paurree |
ਹੇ ਅਚੁਤ. ਹੇ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ; ਅਬਿਨਾਸੀ ਅਘਨਾਸ ॥
he achut. he paarabraham; abinaasee aghanaas |
ਪਦ ਅਰਥ ਅਚੁਤ = {च्यु = ਡਿੱਗ ਪੈਣਾ} ਅੱਚੁਤ, ਨਾਸ ਨਾਹ ਹੋਣ ਵਾਲਾ। ਅਘ = ਪਾਪ।
ਹੇ ਪੂਰਨ. ਹੇ ਸਰਬ ਮੈ; ਦੁਖ ਭੰਜਨ ਗੁਣਤਾਸ ॥
he pooran. he sarab mai; dukh bhanjan gunataas |
ਪਦ ਅਰਥ ਸਰਬਮੈ = ਸਰਬ-ਵਿਆਪਕ। ਗੁਣਤਾਸ = ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ।
ਹੇ ਸੰਗੀ. ਹੇ ਨਿਰੰਕਾਰ; ਹੇ ਨਿਰਗੁਣ ਸਭ ਟੇਕ ॥
he sangee. he nirankaar; he niragun sabh ttek |
ਪਦ ਅਰਥ ਨਿਰੰਕਾਰ = ਆਕਾਰ-ਰਹਿਤ। ਨਿਰਗੁਣ = ਮਾਇਆ ਦੇ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ।
ਹੇ ਗੋਬਿਦ. ਹੇ ਗੁਣ ਨਿਧਾਨ; ਜਾ ਕੈ ਸਦਾ ਬਿਬੇਕ ॥
he gobid. he gun nidhaan; jaa kai sadaa bibek |
ਪਦ ਅਰਥ ਨਿਧਾਨ = ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ। ਬਿਬੇਕ = ਪਰਖ ਦੀ ਤਾਕਤ।
ਹੇ ਅਪਰੰਪਰ. ਹਰਿ ਹਰੇ; ਹਹਿ ਭੀ ਹੋਵਨਹਾਰ ॥
he aparanpar. har hare; heh bhee hovanahaar |
ਪਦ ਅਰਥ ਅਪਰੰਪਰ = ਪਰੇ ਤੋਂ ਪਰੇ। ਹਹਿ ਭੀ = ਹੁਣ ਭੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈਂ।
ਹੇ ਸੰਤਹ ਕੈ ਸਦਾ ਸੰਗਿ; ਨਿਧਾਰਾ ਆਧਾਰ ॥
he santah kai sadaa sang; nidhaaraa aadhaar |
ਪਦ ਅਰਥ ਨਿਧਾਰਾ = ਨਿਆਸਰਿਆਂ ਦਾ।
ਹੇ ਠਾਕੁਰ ਹਉ ਦਾਸਰੋ; ਮੈ ਨਿਰਗੁਨ. ਗੁਨੁ, ਨਹੀ ਕੋਇ ॥
he tthaakur hau daasaro; mai niragun. gun, nahee koe |
ਪਦ ਅਰਥ ਦਾਸਰੋ = ਨਿੱਕਾ ਜਿਹਾ ਦਾਸ। ਨਿਰਗੁਨ = ਗੁਣ-ਹੀਨ।