ਨਾਮ ਬਿਹੂਨੇ ਨਾਨਕਾ; ਹੋਤ ਜਾਤ ਸਭੁ ਧੂਰ ॥੧॥
naam bihoone naanakaa; hot jaat sabh dhoor |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਧੂਰ = ਖੇਹ ॥੧॥
ਨਾਮ ਬਿਹੂਨੇ ਨਾਨਕਾ; ਹੋਤ ਜਾਤ ਸਭੁ ਧੂਰ ॥੧॥
naam bihoone naanakaa; hot jaat sabh dhoor |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਧੂਰ = ਖੇਹ ॥੧॥
ਪਵੜੀ ॥
pavarree |
ਪਦ ਅਰਥ ਪਵੜੀ:
ਧਧਾ. ਧੂਰਿ ਪੁਨੀਤ; ਤੇਰੇ ਜਨੂਆ ॥
dhadhaa. dhoor puneet; tere janooaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਪੁਨੀਤ = ਪਵਿਤ੍ਰ। ਜਨੂਆ = ਦਾਸਾਂ ਦੀ।
ਧਨਿ ਤੇਊ; ਜਿਹ ਰੁਚ ਇਆ ਮਨੂਆ ॥
dhan teaoo; jih ruch eaa manooaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਧਨਿ = ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ। ਤੇਊ = ਉਹ ਬੰਦੇ। ਜਿਹ ਮਨੂਆ = ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ। ਇਆ ਰੁਚ = ਇਸ (ਧੂਰ) ਦੀ ਤਾਂਘ।
ਧਨੁ ਨਹੀ ਬਾਛਹਿ; ਸੁਰਗ ਨ ਆਛਹਿ ॥
dhan nahee baachheh; surag na aachheh |
ਪਦ ਅਰਥ ਬਾਛਹਿ = ਚਾਹੁੰਦੇ। ਆਛਹਿ = ਚਾਹੁੰਦੇ।
ਅਤਿ ਪ੍ਰਿਅ ਪ੍ਰੀਤਿ; ਸਾਧ ਰਜ ਰਾਚਹਿ ॥
at pria preet; saadh raj raacheh |
ਪਦ ਅਰਥ ਰਜ = ਚਰਨ-ਧੂੜ। ਰਾਚਹਿ = ਮਸਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਧੰਧੇ ਕਹਾ ਬਿਆਪਹਿ; ਤਾਹੂ ॥
dhandhe kahaa biaapeh; taahoo |
ਪਦ ਅਰਥ ਧੰਧੇ = ਜੰਜਾਲ। ਤਾਹੂ = ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ।
ਜੋ ਏਕ ਛਾਡਿ; ਅਨ ਕਤਹਿ. ਨ ਜਾਹੂ ॥
jo ek chhaadd; an kateh. na jaahoo |
ਪਦ ਅਰਥ ਅਨ ਕਤਹਿ = ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਥਾਂ।
ਜਾ ਕੈ ਹੀਐ; ਦੀਓ ਪ੍ਰਭ ਨਾਮ ॥
jaa kai heeai; deeo prabh naam |
ਪਦ ਅਰਥ ਹੀਐ = ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ।
ਨਾਨਕ ਸਾਧ ਪੂਰਨ ਭਗਵਾਨ ॥੪॥
naanak saadh pooran bhagavaan |4|
ਸਲੋਕ ॥
salok |
ਅਨਿਕ ਭੇਖ ਅਰੁ ਙਿਆਨ ਧਿਆਨ; ਮਨਹਠਿ. ਮਿਲਿਅਉ ਨ ਕੋਇ ॥
anik bhekh ar ngiaan dhiaan; manahatth. miliaau na koe |
ਪਦ ਅਰਥ ਙਿਆਨ = ਗਿਆਨ, ਧਰਮ = ਚਰਚਾ। ਹਠਿ = ਹਠ ਨਾਲ, ਬਦੋ-ਬਦੀ ਜ਼ੋਰ ਲਾ ਕੇ।
ਕਹੁ ਨਾਨਕ. ਕਿਰਪਾ ਭਈ; ਭਗਤੁ ਙਿਆਨੀ ਸੋਇ ॥੧॥
kahu naanak. kirapaa bhee; bhagat ngiaanee soe |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਙਿਆਨੀ = ਗਿਆਨੀ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਨਾਲ ਡੂੰਘੀ ਸਾਂਝ ਪਾਣ ਵਾਲਾ ॥੧॥
ਪਉੜੀ ॥
paurree |
ਙੰਙਾ; ਙਿਆਨੁ ਨਹੀ. ਮੁਖ ਬਾਤਉ ॥
ngangaa; ngiaan nahee. mukh baatau |
ਪਦ ਅਰਥ ਙਿਆਨੁ = ਪਰਮਾਤਮਾ ਨਾਲ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ। ਮੁਖ ਬਾਤਉ = ਮੂੰਹ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨਾਲ।
ਅਨਿਕ ਜੁਗਤਿ; ਸਾਸਤ੍ਰ ਕਰਿ ਭਾਤਉ ॥
anik jugat; saasatr kar bhaatau |
ਪਦ ਅਰਥ ਅਨਿਕ ਭਾਤਉ ਜੁਗਤਿ = ਅਨੇਕ ਭਾਂਤ ਦੀਆਂ ਜੁਗਤੀਆਂ ਨਾਲ।
ਙਿਆਨੀ ਸੋਇ; ਜਾ ਕੈ ਦ੍ਰਿੜ ਸੋਊ ॥
ngiaanee soe; jaa kai drirr soaoo |
ਪਦ ਅਰਥ ਜਾ ਕੈ = ਜਿਸ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ।
ਕਹਤ ਸੁਨਤ; ਕਛੁ ਜੋਗੁ ਨ ਹੋਊ ॥
kehat sunat; kachh jog na hoaoo |
ਪਦ ਅਰਥ ਜੋਗੁ = ਮਿਲਾਪ।
ਙਿਆਨੀ ਰਹਤ; ਆਗਿਆ ਦ੍ਰਿੜੁ ਜਾ ਕੈ ॥
ngiaanee rehat; aagiaa drirr jaa kai |
ਪਦ ਅਰਥ ਆਗਿਆ = ਰਜ਼ਾ।
ਉਸਨ ਸੀਤ ਸਮਸਰਿ ਸਭ; ਤਾ ਕੈ ॥
ausan seet samasar sabh; taa kai |
ਪਦ ਅਰਥ ਉਸਨ = ਗਰਮੀ, ਦੁੱਖ। ਸੀਤ = ਸਰਦੀ, ਸੁਖ। ਸਮਸਰਿ = ਬਰਾਬਰ।
ਙਿਆਨੀ ਤਤੁ; ਗੁਰਮੁਖਿ ਬੀਚਾਰੀ ॥
ngiaanee tat; guramukh beechaaree |
ਨਾਨਕ; ਜਾ ਕਉ ਕਿਰਪਾ ਧਾਰੀ ॥੫॥
naanak; jaa kau kirapaa dhaaree |5|
ਸਲੋਕੁ ॥
salok |
ਆਵਨ ਆਏ ਸ੍ਰਿਸਟਿ ਮਹਿ; ਬਿਨੁ ਬੂਝੇ. ਪਸੁ ਢੋਰ ॥
aavan aae srisatt meh; bin boojhe. pas dtor |
ਪਦ ਅਰਥ ਢੋਰ = ਡੰਗਰ, ਮਹਾ ਮੂਰਖ। ਆਏ = ਜੰਮੇ।
ਨਾਨਕ. ਗੁਰਮੁਖਿ ਸੋ ਬੁਝੈ; ਜਾ ਕੈ ਭਾਗ ਮਥੋਰ ॥੧॥
naanak. guramukh so bujhai; jaa kai bhaag mathor |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਮਥੋਰ = ਮੱਥੇ ਉਤੇ ॥੧॥
ਪਉੜੀ ॥
paurree |
ਯਾ ਜੁਗ ਮਹਿ; ਏਕਹਿ ਕਉ ਆਇਆ ॥
yaa jug meh; ekeh kau aaeaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਯਾ ਜੁਗ ਮਹਿ = ਇਸ ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਵਿਚ।
ਜਨਮਤ ਮੋਹਿਓ; ਮੋਹਨੀ ਮਾਇਆ ॥
janamat mohio; mohanee maaeaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਜਨਮਤ = ਜੰਮਦਿਆਂ ਹੀ। ਮੋਹਨੀ = ਠਗਣੀ।
ਗਰਭ ਕੁੰਟ ਮਹਿ; ਉਰਧ ਤਪ ਕਰਤੇ ॥
garabh kuntt meh; uradh tap karate |
ਪਦ ਅਰਥ ਗਰਭ ਕੁੰਟ ਮਹਿ = ਮਾਂ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿਚ। ਉਰਧ = ਉਲਟਾ, ਪੁੱਠਾ।
ਸਾਸਿ ਸਾਸਿ; ਸਿਮਰਤ ਪ੍ਰਭੁ ਰਹਤੇ ॥
saas saas; simarat prabh rahate |
ਉਰਝਿ ਪਰੇ; ਜੋ ਛੋਡਿ ਛਡਾਨਾ ॥
aurajh pare; jo chhodd chhaddaanaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਉਰਝਿ ਪਰੇ = ਫਸ ਗਏ, ਉਲਝ ਪਏ।
ਦੇਵਨਹਾਰੁ; ਮਨਹਿ ਬਿਸਰਾਨਾ ॥
devanahaar; maneh bisaraanaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਮਨਹਿ = ਮਨ ਵਿਚੋਂ।
ਧਾਰਹੁ ਕਿਰਪਾ; ਜਿਸਹਿ ਗੁਸਾਈ ॥
dhaarahu kirapaa; jiseh gusaaee |
ਪਦ ਅਰਥ ਗੁਸਾਈ = ਹੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਮਾਲਕ!
ਇਤ ਉਤ ਨਾਨਕ; ਤਿਸੁ ਬਿਸਰਹੁ ਨਾਹੀ ॥੬॥
eit ut naanak; tis bisarahu naahee |6|
ਪਦ ਅਰਥ ਇਤ ਉਤ = ਲੋਕ ਪਰਲੋਕ ਵਿਚ ॥੬॥
ਸਲੋਕੁ ॥
salok |
ਆਵਤ ਹੁਕਮਿ. ਬਿਨਾਸ ਹੁਕਮਿ; ਆਗਿਆ. ਭਿੰਨ ਨ ਕੋਇ ॥
aavat hukam. binaas hukam; aagiaa. bhin na koe |
ਪਦ ਅਰਥ ਹੁਕਮਿ = ਹੁਕਮ ਅਨੁਸਾਰ। ਆਗਿਆ = ਹੁਕਮ। ਭਿੰਨ = ਵੱਖਰਾ, ਆਕੀ।
ਆਵਨ ਜਾਨਾ ਤਿਹ ਮਿਟੈ; ਨਾਨਕ. ਜਿਹ ਮਨਿ ਸੋਇ ॥੧॥
aavan jaanaa tih mittai; naanak. jih man soe |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਆਵਨ ਜਾਨਾ = ਜਨਮ ਮਰਨ। ਤਿਹ = ਉਸ ਦਾ। ਜਿਹ ਮਨਿ = ਜਿਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ॥੧॥
ਪਉੜੀ ॥
paurree |
ਏਊ ਜੀਅ; ਬਹੁਤੁ ਗ੍ਰਭ ਵਾਸੇ ॥
eaoo jeea; bahut grabh vaase |
ਪਦ ਅਰਥ ਏਊ ਜੀਅ = ਇਹ ਜੀਵ {ਬਹੁ-ਵਚਨ}। ਗ੍ਰਭ = ਜੂਨਾਂ।
ਮੋਹ ਮਗਨ; ਮੀਠ ਜੋਨਿ ਫਾਸੇ ॥
moh magan; meetth jon faase |
ਪਦ ਅਰਥ ਮਗਨ = ਮਸਤ।
ਇਨਿ ਮਾਇਆ; ਤ੍ਰੈ ਗੁਣ ਬਸਿ ਕੀਨੇ ॥
ein maaeaa; trai gun bas keene |
ਪਦ ਅਰਥ ਇਨਿ = ਇਸ ਨੇ। ਬਸਿ = ਵੱਸ ਵਿਚ।
ਆਪਨ ਮੋਹ; ਘਟੇ ਘਟਿ ਦੀਨੇ ॥
aapan moh; ghatte ghatt deene |
ਪਦ ਅਰਥ ਘਟੇ ਘਟਿ = ਘਟਿ ਘਟਿ, ਹਰੇਕ ਸਰੀਰ ਵਿਚ।
ਏ ਸਾਜਨ; ਕਛੁ ਕਹਹੁ ਉਪਾਇਆ ॥
e saajan; kachh kahahu upaaeaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਏ = ਹੇ! ਉਪਾਇਆ = ਇਲਾਜ।
ਜਾ ਤੇ ਤਰਉ; ਬਿਖਮ ਇਹ ਮਾਇਆ ॥
jaa te trau; bikham ih maaeaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਤਰਉ = ਤਰਉਂ, ਮੈਂ ਤਰਾਂ। ਬਿਖਮ = ਔਖੀ।
ਕਰਿ ਕਿਰਪਾ; ਸਤਸੰਗਿ ਮਿਲਾਏ ॥
kar kirapaa; satasang milaae |
ਨਾਨਕ. ਤਾ ਕੈ; ਨਿਕਟਿ ਨ ਮਾਏ ॥੭॥
naanak. taa kai; nikatt na maae |7|
ਪਦ ਅਰਥ ਨਿਕਟਿ = ਨੇੜੇ। ਮਾਏ = ਮਾਇਆ ॥੭॥
ਸਲੋਕੁ ॥
salok |
ਕਿਰਤ ਕਮਾਵਨ ਸੁਭ ਅਸੁਭ; ਕੀਨੇ ਤਿਨਿ ਪ੍ਰਭਿ ਆਪਿ ॥
kirat kamaavan subh asubh; keene tin prabh aap |
ਪਦ ਅਰਥ ਸੁਭ ਅਸੁਭ ਕਿਰਤ = ਚੰਗੇ ਮੰਦੇ ਕੰਮ। ਤਿਨਿ ਪ੍ਰਭਿ = ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ।
ਪਸੁ. ਆਪਨ ਹਉ ਹਉ ਕਰੈ; ਨਾਨਕ. ਬਿਨੁ ਹਰਿ, ਕਹਾ ਕਮਾਤਿ ॥੧॥
pas. aapan hau hau karai; naanak. bin har, kahaa kamaat |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਪਸੁ = ਪਸ਼ੂ, ਮੂਰਖ। ਹਉ ਹਉ ਕਰੈ = 'ਮੈਂ ਮੈਂ' ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਹੰਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ॥੧॥
ਪਉੜੀ ॥
paurree |
ਏਕਹਿ ਆਪਿ ਕਰਾਵਨਹਾਰਾ ॥
ekeh aap karaavanahaaraa |
ਪਦ ਅਰਥ ਏਕਹਿ = ਸਿਰਫ਼।
ਆਪਹਿ; ਪਾਪ ਪੁੰਨ ਬਿਸਥਾਰਾ ॥
aapeh; paap pun bisathaaraa |
ਪਦ ਅਰਥ ਪਾਪ ਪੁੰਨ = ਮੰਦੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮ।
ਇਆ ਜੁਗ; ਜਿਤੁ ਜਿਤੁ ਆਪਹਿ ਲਾਇਓ ॥
eaa jug; jit jit aapeh laaeo |
ਪਦ ਅਰਥ ਇਆ ਜੁਗ = ਇਸ ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਵਿਚ। ਜਿਤੁ = ਜਿਸ ਪਾਸੇ। ਆਪਹਿ = ਆਪ ਹੀ।
ਸੋ ਸੋ ਪਾਇਓ; ਜੁ ਆਪਿ ਦਿਵਾਇਓ ॥
so so paaeo; ju aap divaaeo |
ਉਆ ਕਾ ਅੰਤੁ; ਨ ਜਾਨੈ ਕੋਊ ॥
auaa kaa ant; na jaanai koaoo |
ਪਦ ਅਰਥ ਉਆ ਕਾ = ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ।
ਜੋ ਜੋ ਕਰੈ; ਸੋਊ ਫੁਨਿ ਹੋਊ ॥
jo jo karai; soaoo fun hoaoo |
ਪਦ ਅਰਥ ਫੁਨਿ = ਮੁੜ, ਫਿਰ।
ਏਕਹਿ ਤੇ; ਸਗਲਾ ਬਿਸਥਾਰਾ ॥
ekeh te; sagalaa bisathaaraa |
ਨਾਨਕ; ਆਪਿ ਸਵਾਰਨਹਾਰਾ ॥੮॥
naanak; aap savaaranahaaraa |8|
ਸਲੋਕੁ ॥
salok |
ਰਾਚਿ ਰਹੇ. ਬਨਿਤਾ ਬਿਨੋਦ; ਕੁਸਮ ਰੰਗ ਬਿਖ ਸੋਰ ॥
raach rahe. banitaa binod; kusam rang bikh sor |
ਪਦ ਅਰਥ ਬਨਿਤਾ = ਇਸਤ੍ਰੀ। ਬਿਨੋਦ = ਚੋਜ = ਤਮਾਸ਼ੇ। ਕੁਸਮ = ਫੁੱਲ, ਕਸੁੰਭਾ ਫੁੱਲ। ਬਿਖ ਸੋਰ = ਬਿਖਿਆ ਦੇ ਸ਼ੋਰ, ਮਾਇਆ ਦੀ ਫੂੰ-ਫਾਂ।
ਨਾਨਕ ਤਿਹ ਸਰਨੀ ਪਰਉ; ਬਿਨਸਿ ਜਾਇ ਮੈ ਮੋਰ ॥੧॥
naanak tih saranee prau; binas jaae mai mor |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਪਰਉ = ਪਰਾਉਂ, ਮੈਂ ਪੈਂਦਾ ਹਾਂ। ਮੈ = ਹਉਮੈ। ਮੋਰ = ਮੇਰੀ, ਮਮਤਾ ॥੧॥