ਹੋਇ ਪਵਿਤ੍ਰ ਸਰੀਰੁ; ਚਰਨਾ ਧੂਰੀਐ ॥
hoe pavitr sareer; charanaa dhooreeai |
ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਗੁਰਦੇਵ; ਸਦਾ ਹਜੂਰੀਐ ॥੧੩॥
paarabraham guradev; sadaa hajooreeai |13|
ਹੋਇ ਪਵਿਤ੍ਰ ਸਰੀਰੁ; ਚਰਨਾ ਧੂਰੀਐ ॥
hoe pavitr sareer; charanaa dhooreeai |
ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਗੁਰਦੇਵ; ਸਦਾ ਹਜੂਰੀਐ ॥੧੩॥
paarabraham guradev; sadaa hajooreeai |13|
ਸਲੋਕ ॥
salok |
ਰਸਨਾ ਉਚਰੰਤਿ ਨਾਮੰ; ਸ੍ਰਵਣੰ ਸੁਨੰਤਿ. ਸਬਦ ਅੰਮ੍ਰਿਤਹ ॥
rasanaa ucharant naaman; sravanan sunant. sabad amritah |
ਪਦ ਅਰਥ ਰਸਨਾ = ਜੀਭ। ਸਬਦ ਅੰਮ੍ਰਿਤਹ = ਪਵਿਤ੍ਰ ਸਬਦ, ਸਿਫ਼ਤਿ-ਸਾਲਾਹ ਦੀ ਪਵਿਤ੍ਰ ਬਾਣੀ। ਸ੍ਰਵਣ = ਕੰਨਾਂ ਨਾਲ।
ਨਾਨਕ ਤਿਨ ਸਦ ਬਲਿਹਾਰੰ; ਜਿਨਾ ਧਿਆਨੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮਣਹ ॥੧॥
naanak tin sad balihaaran; jinaa dhiaan paarabrahamanah |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਬਲਿਹਾਰ = ਸਦਕੇ ॥੧॥
ਹਭਿ ਕੂੜਾਵੇ ਕੰਮ; ਇਕਸੁ ਸਾਈ ਬਾਹਰੇ ॥
habh koorraave kam; ikas saaee baahare |
ਪਦ ਅਰਥ ਹਭਿ = ਸਾਰੇ। ਕੂੜਾਵੇ = ਝੂਠੇ, ਵਿਅਰਥ, ਨਿਸਫਲ। ਸਾਈ = ਖਸਮ-ਪ੍ਰਭੂ।
ਨਾਨਕ ਸੇਈ ਧੰਨੁ; ਜਿਨਾ ਪਿਰਹੜੀ ਸਚ ਸਿਉ ॥੨॥
naanak seee dhan; jinaa piraharree sach siau |2|
ਪਦ ਅਰਥ ਸੇਈ = ਉਹੀ ਮਨੁੱਖ। ਧੰਨੁ = ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ ॥੨॥
ਪਉੜੀ ॥
paurree |
ਸਦ ਬਲਿਹਾਰੀ ਤਿਨਾ; ਜਿ ਸੁਨਤੇ ਹਰਿ ਕਥਾ ॥
sad balihaaree tinaa; ji sunate har kathaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਕਥਾ = ਗੱਲਾਂ।ਜਿ = ਜੋ ਮਨੁੱਖ
ਪੂਰੇ ਤੇ ਪਰਧਾਨ; ਨਿਵਾਵਹਿ ਪ੍ਰਭ ਮਥਾ ॥
poore te paradhaan; nivaaveh prabh mathaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਪਰਧਾਨ = ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ।
ਹਰਿ ਜਸੁ ਲਿਖਹਿ ਬੇਅੰਤ; ਸੋਹਹਿ ਸੇ ਹਥਾ ॥
har jas likheh beant; soheh se hathaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਸੋਹਹਿ = ਸੋਹਣੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।
ਚਰਨ ਪੁਨੀਤ ਪਵਿਤ੍ਰ; ਚਾਲਹਿ ਪ੍ਰਭ ਪਥਾ ॥
charan puneet pavitr; chaaleh prabh pathaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਪੁਨੀਤ = ਪਵਿਤ੍ਰ। ਪਥਾ = ਰਾਹ (ਸੰ: ਪਥਿਨ)।
ਸੰਤਾਂ ਸੰਗਿ ਉਧਾਰੁ; ਸਗਲਾ ਦੁਖੁ ਲਥਾ ॥੧੪॥
santaan sang udhaar; sagalaa dukh lathaa |14|
ਪਦ ਅਰਥ ਸੰਗਿ = ਸੰਗਤਿ ਵਿਚ। ਉਧਾਰੁ = (ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ) ਬਚਾਉ ॥੧੪॥
ਸਲੋਕੁ ॥
salok |
ਭਾਵੀ ਉਦੋਤ ਕਰਣੰ; ਹਰਿ ਰਮਣੰ ਸੰਜੋਗ ਪੂਰਨਹ ॥
bhaavee udot karanan; har ramanan sanjog pooranah |
ਪਦ ਅਰਥ ਭਾਵੀ = ਜੋ ਕੁਝ ਜ਼ਰੂਰ ਵਰਤ ਕੇ ਰਹਿਣਾ ਹੈ, ਮੱਥੇ ਦੇ ਭਾਗ। ਉਦੋਤ = ਪਰਗਟ ਹੋਣਾ, ਉੱਘੜਨਾ। ਭਾਵੀ ਉਦੋਤ ਕਰਣੰ = ਮੱਥੇ ਦੇ ਲਿਖੇ ਲੇਖਾਂ ਦਾ ਉੱਘੜਨਾ। ਸੰਜੋਗ ਪੂਰਨਹ = ਪੂਰੇ ਸੰਜੋਗਾਂ ਨਾਲ।
ਗੋਪਾਲ ਦਰਸ ਭੇਟੰ; ਸਫਲ ਨਾਨਕ. ਸੋ ਮਹੂਰਤਹ ॥੧॥
gopaal daras bhettan; safal naanak. so mahooratah |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਗੋਪਾਲ ਦਰਸ ਭੇਟੰ = ਜਗਤ ਦੇ ਰੱਖਕ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਦੀਦਾਰ ਹੋਣਾ। ਮਹੂਰਤਹ = ਮਹੂਰਤ, ਘੜੀ, ਸਮਾਂ। ਸਫਲ = ਸ-ਫਲ, ਬਰਕਤਿ ਵਾਲਾ ॥੧॥
ਕੀਮ. ਨ ਸਕਾ ਪਾਇ; ਸੁਖ ਮਿਤੀ ਹੂ ਬਾਹਰੇ ॥
keem. na sakaa paae; sukh mitee hoo baahare |
ਪਦ ਅਰਥ ਕੀਮ = ਕੀਮਤ। ਮਿਤੀ = ਅੰਦਾਜ਼ਾ, ਲੇਖਾ, ਮਿਣਤੀ। ਮਿਤੀ ਹੂ ਬਾਹਰੇ = ਮਿਣਤੀ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਅਮਿਣਵੇਂ।
ਨਾਨਕ. ਸਾ ਵੇਲੜੀ ਪਰਵਾਣੁ; ਜਿਤੁ ਮਿਲੰਦੜੋ ਮਾ ਪਿਰੀ ॥੨॥
naanak. saa velarree paravaan; jit milandarro maa piree |2|
ਪਦ ਅਰਥ ਵੇਲੜੀ = ਸੋਹਣੀ ਘੜੀ। ਜਿਤੁ = ਜਿਸ ਘੜੀ ਵਿਚ। ਮਾ ਪਿਰੀ = ਮੇਰਾ ਪਿਆਰਾ ॥੨॥
ਪਉੜੀ ॥
paurree |
ਸਾ ਵੇਲਾ ਕਹੁ ਕਉਣੁ ਹੈ; ਜਿਤੁ ਪ੍ਰਭ ਕਉ ਪਾਈ ॥
saa velaa kahu kaun hai; jit prabh kau paaee |
ਪਦ ਅਰਥ ਸਾ...ਹੈ = ਉਹ ਕੇਹੜਾ ਵੇਲਾ ਹੋਵੇ? (ਭਾਵ, ਉਹ ਵੇਲਾ ਛੇਤੀ ਆਵੇ)। ਜਿਤੁ = ਜਿਸ ਵੇਲੇ।
ਸੋ ਮੂਰਤੁ ਭਲਾ ਸੰਜੋਗੁ ਹੈ; ਜਿਤੁ ਮਿਲੈ ਗੁਸਾਈ ॥
so moorat bhalaa sanjog hai; jit milai gusaaee |
ਪਦ ਅਰਥ ਮੂਰਤੁ = ਮੁਹੂਰਤ, ਸਾਹਾ। ਸੰਜੋਗੁ = ਮਿਲਣ ਦਾ ਸਮਾਂ।
ਆਠ ਪਹਰ ਹਰਿ ਧਿਆਇ ਕੈ; ਮਨ ਇਛ ਪੁਜਾਈ ॥
aatth pehar har dhiaae kai; man ichh pujaaee |
ਪਦ ਅਰਥ ਮਨ ਇਛ = ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ। ਪੁਜਾਈ = ਪੂਰੀ ਕਰਾਂ।
ਵਡੈ ਭਾਗਿ ਸਤਸੰਗੁ ਹੋਇ; ਨਿਵਿ ਲਾਗਾ ਪਾਈ ॥
vaddai bhaag satasang hoe; niv laagaa paaee |
ਪਦ ਅਰਥ ਵਡੈ ਭਾਗਿ = ਵੱਡੀ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ। ਨਿਵਿ = ਨਿਊਂ ਕੇ। ਪਾਈ = ਪੈਰੀਂ।
ਮਨਿ ਦਰਸਨ ਕੀ ਪਿਆਸ ਹੈ; ਨਾਨਕ ਬਲਿ ਜਾਈ ॥੧੫॥
man darasan kee piaas hai; naanak bal jaaee |15|
ਪਦ ਅਰਥ ਮਨਿ = ਮਨ ਵਿਚ ॥੧੫॥
ਸਲੋਕ ॥
salok |
ਪਤਿਤ. ਪੁਨੀਤ ਗੋਬਿੰਦਹ; ਸਰਬ ਦੋਖ ਨਿਵਾਰਣਹ ॥
patit. puneet gobindah; sarab dokh nivaaranah |
ਪਦ ਅਰਥ ਪਤਿਤ = (ਵਿਕਾਰਾਂ ਵਿਚ) ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ। ਪੁਨੀਤ = ਪਵਿਤ੍ਰ। ਪਤਿਤ ਪੁਨੀਤ = ਵਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪਵਿਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ। ਸਰਬ = ਸਾਰੇ। ਦੋਖ = ਐਬ।
ਸਰਣਿ ਸੂਰ ਭਗਵਾਨਹ; ਜਪੰਤਿ ਨਾਨਕ. ਹਰਿ ਹਰਿ ਹਰੇ ॥੧॥
saran soor bhagavaanah; japant naanak. har har hare |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਸਰਣਿ ਸੂਰ = ਸਰਨ ਦਾ ਸੂਰਮਾ, ਸਰਨ ਆਏ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ। ਜਪੰਤਿ = ਜੋ ਜਪਦੇ ਹਨ ॥੧॥
ਛਡਿਓ ਹਭੁ ਆਪੁ; ਲਗੜੋ ਚਰਣਾ ਪਾਸਿ ॥
chhaddio habh aap; lagarro charanaa paas |
ਪਦ ਅਰਥ ਛਡਿਓ = ਜਿਸ ਨੇ ਛੱਡਿਆ ਹੈ। ਹਭੁ ਆਪੁ = ਸਾਰਾ ਆਪਾ-ਭਾਵ, ਸਾਰਾ ਅਹੰਕਾਰ। ਲਗੜੋ = ਜੋ ਲੱਗਾ ਹੈ।
ਨਠੜੋ ਦੁਖ ਤਾਪੁ; ਨਾਨਕ. ਪ੍ਰਭੁ ਪੇਖੰਦਿਆ ॥੨॥
nattharro dukh taap; naanak. prabh pekhandiaa |2|
ਪਦ ਅਰਥ ਨਠੜੋ = ਨੱਠ ਗਏ ਹਨ। ਪੇਖੰਦਿਆ = ਦੀਦਾਰ ਕਰਨ ਨਾਲ ॥੨॥
ਪਉੜੀ ॥
paurree |
ਮੇਲਿ ਲੈਹੁ ਦਇਆਲ; ਢਹਿ ਪਏ ਦੁਆਰਿਆ ॥
mel laihu deaal; dteh pe duaariaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਦਇਆਲ = (ਦਇਆ-ਆਲਯ) ਦਇਆ ਦਾ ਘਰ, ਹੇ ਦਿਆਲ! ਢਹਿ ਪਏ = ਆ ਡਿੱਗਾ ਹਾਂ।
ਰਖਿ ਲੇਵਹੁ ਦੀਨ ਦਇਆਲ; ਭ੍ਰਮਤ ਬਹੁ ਹਾਰਿਆ ॥
rakh levahu deen deaal; bhramat bahu haariaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਭ੍ਰਮਤ = ਭਟਕਦਾ। ਹਾਰਿਆ = ਥੱਕ ਗਿਆ ਹਾਂ।
ਭਗਤਿ ਵਛਲੁ. ਤੇਰਾ ਬਿਰਦੁ; ਹਰਿ. ਪਤਿਤ ਉਧਾਰਿਆ ॥
bhagat vachhal. teraa birad; har. patit udhaariaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਭਗਤਿ ਵਛਲੁ = ਭਗਤੀ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ। ਬਿਰਦੁ = ਪੁਰਾਣਾ ਸੁਭਾਉ। ਪਤਿਤ ਉਧਾਰਿਆ = ਵਿਕਾਰਾਂ ਵਿਚ ਡਿੱਗੇ ਹੋਇਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲਾ।
ਤੁਝ ਬਿਨੁ. ਨਾਹੀ ਕੋਇ; ਬਿਨਉ ਮੋਹਿ ਸਾਰਿਆ ॥
tujh bin. naahee koe; binau mohi saariaa |
ਪਦ ਅਰਥ ਬਿਨਉ ਮੋਹਿ = ਮੇਰੀ ਬੇਨਤੀ ਨੂੰ। ਸਾਰਿਆ = ਸਾਰ ਲੈਣ ਵਾਲਾ, ਸਿਰੇ ਚਾੜ੍ਹਨ ਵਾਲਾ।
ਕਰੁ ਗਹਿ ਲੇਹੁ ਦਇਆਲ; ਸਾਗਰ ਸੰਸਾਰਿਆ ॥੧੬॥
kar geh lehu deaal; saagar sansaariaa |16|
ਪਦ ਅਰਥ ਕਰੁ = ਹੱਥ। ਗਹਿ = ਫੜ ਕੇ। ਸਾਗਰ = ਸਮੁੰਦਰ ॥੧੬॥
ਸਲੋਕ ॥
salok |
ਸੰਤ ਉਧਰਣ ਦਇਆਲੰ; ਆਸਰੰ ਗੋਪਾਲ ਕੀਰਤਨਹ ॥
sant udharan deaalan; aasaran gopaal keeratanah |
ਪਦ ਅਰਥ ਸੰਤ ਉਧਰਣ = ਸੰਤਾਂ ਨੂੰ (ਵਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਤਪਸ਼ ਤੋਂ) ਬਚਾਉਣ ਵਾਲਾ। ਦਇਆਲੰ = ਦਿਆਲ ਪ੍ਰਭੂ। ਆਸਰੰ ਗੋਪਾਲ ਕੀਰਤਨਹ = (ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ) ਗੋਪਾਲ ਦੇ ਕੀਰਤਨ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੋਪਾਲ ਦੇ ਕੀਰਤਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।
ਨਿਰਮਲੰ ਸੰਤ ਸੰਗੇਣ; ਓਟ ਨਾਨਕ ਪਰਮੇਸੁਰਹ ॥੧॥
niramalan sant sangen; ott naanak paramesurah |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਸੰਤ ਸੰਗੇਣ = (ਉਹਨਾਂ) ਸੰਤਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤਿ ਕੀਤਿਆਂ ॥੧॥
ਚੰਦਨ ਚੰਦੁ ਨ ਸਰਦ ਰੁਤਿ; ਮੂਲਿ. ਨ ਮਿਟਈ ਘਾਂਮ ॥
chandan chand na sarad rut; mool. na mittee ghaam |
ਪਦ ਅਰਥ ਸਰਦ ਰੁਤਿ = ਠੰਢੀ ਰੁੱਤ। ਘਾਂਮ = ਮਨ ਦੀ ਤਪਸ਼।
ਸੀਤਲੁ ਥੀਵੈ ਨਾਨਕਾ; ਜਪੰਦੜੋ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ॥੨॥
seetal theevai naanakaa; japandarro har naam |2|
ਪਦ ਅਰਥ ਸੀਤਲੁ = ਸ਼ਾਂਤ, ਠੰਢਾ ॥੨॥
ਪਉੜੀ ॥
paurree |
ਚਰਨ ਕਮਲ ਕੀ ਓਟ; ਉਧਰੇ ਸਗਲ ਜਨ ॥
charan kamal kee ott; udhare sagal jan |
ਪਦ ਅਰਥ ਓਟ = ਆਸਰਾ। ਸਗਲ = ਸਾਰੇ। ਜਨ = ਮਨੁੱਖ। ਕਮਲ = ਕਉਲ ਫੁੱਲ। ਚਰਨ ਕਮਲ = ਕਉਲ ਫੁੱਲ ਵਰਗੇ ਚਰਨ ।
ਸੁਣਿ ਪਰਤਾਪੁ ਗੋਵਿੰਦ; ਨਿਰਭਉ ਭਏ ਮਨ ॥
sun parataap govind; nirbhau bhe man |
ਪਦ ਅਰਥ ਪਰਤਾਪੁ = ਵਡਿਆਈ। ਨਿਰਭਉ = ਨਿਡਰ।
ਤੋਟਿ. ਨ ਆਵੈ ਮੂਲਿ; ਸੰਚਿਆ ਨਾਮੁ ਧਨ ॥
tott. na aavai mool; sanchiaa naam dhan |
ਪਦ ਅਰਥ ਤੋਟਿ = ਕਮੀ, ਘਾਟਾ। ਨ ਮੂਲਿ = ਕਦੇ ਭੀ ਨਹੀਂ। ਸੰਚਿਆ = ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ।
ਸੰਤ ਜਨਾ ਸਿਉ ਸੰਗੁ; ਪਾਈਐ ਵਡੈ ਪੁਨ ॥
sant janaa siau sang; paaeeai vaddai pun |
ਪਦ ਅਰਥ ਵਡੈ ਪੁਨ = ਚੰਗੇ ਭਾਗਾਂ ਨਾਲ।
ਆਠ ਪਹਰ ਹਰਿ ਧਿਆਇ; ਹਰਿ ਜਸੁ ਨਿਤ ਸੁਨ ॥੧੭॥
aatth pehar har dhiaae; har jas nit sun |17|
ਸਲੋਕ ॥
salok |
ਦਇਆ ਕਰਣੰ. ਦੁਖ ਹਰਣੰ; ਉਚਰਣੰ ਨਾਮ ਕੀਰਤਨਹ ॥
deaa karanan. dukh haranan; ucharanan naam keeratanah |
ਪਦ ਅਰਥ ਕੀਰਤਨ = ਸਿਫ਼ਤਿ-ਸਾਲਾਹ, ਵਡਿਆਈ।
ਦਇਆਲ ਪੁਰਖ ਭਗਵਾਨਹ; ਨਾਨਕ. ਲਿਪਤ ਨ ਮਾਇਆ ॥੧॥
deaal purakh bhagavaanah; naanak. lipat na maaeaa |1|
ਪਦ ਅਰਥ ਲਿਪਤ ਨ = ਨਹੀਂ ਲਿੱਬੜਦਾ, ਨਹੀਂ ਫਸਦਾ। ਪੁਰਖ = ਸਾਰ-ਵਿਆਪਕ। ਭਗਵਾਨ = ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ, ਪਰਤਾਪਵਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ॥੧॥